Gepolariseerde zonnebril: wat polarisatie doet en wanneer je het wilt

Een gepolariseerde zonnebril heeft glazen met een filter dat schittering tegenhoudt. Dat is het felle, verblindende licht dat weerkaatst op water, sneeuw, een nat wegdek of de motorkap van een auto. Polarisatie zonnebril, gepolariseerde bril of zonnebril met polariserende glazen: het gaat steeds om hetzelfde. Op deze pagina lees je hoe het werkt, wanneer je er echt iets aan hebt en wanneer niet. Meer over monturen en glazen vind je in ons overzicht van brillen, montuurvormen en glazen. Over Brillen verkoopt zelf geen brillen, we leggen alleen uit.

Hoe werkt een gepolariseerde zonnebril?

Licht dat van een vlak oppervlak weerkaatst, trilt vooral in één richting: horizontaal. Dat weerkaatste licht zie je als schittering. In een gepolariseerd glas zit een filter dat je kunt vergelijken met een lamellengordijn. Het laat licht door dat recht op je ogen afkomt, maar houdt het meeste horizontaal weerkaatste licht tegen.

Het gevolg: je ziet minder witte vlekken op water of op de weg, je hoeft minder te knijpen en kleuren en contrast komen beter door. Veel mensen vinden het ook rustiger voor hun ogen na een lange dag in de zon.

Een gewone getinte zonnebril maakt alles even donker, ook de schittering. Een gepolariseerde zonnebril pakt juist die schittering aan. Daarom kan een gepolariseerd glas even donker zijn als een gewoon glas en toch prettiger kijken bij water of sneeuw.

Wanneer heb je iets aan gepolariseerde glazen?

Gepolariseerde glazen zijn vooral handig op plekken met veel weerkaatsing. Denk aan:

• Water: vissen, zeilen, varen, suppen of een dag aan het strand. Omdat de schittering wegvalt, kijk je beter door het wateroppervlak heen.
• Sneeuw: sneeuw weerkaatst veel zonlicht. Een gepolariseerde zonnebril maakt fel wit licht rustiger.
• Autorijden overdag: minder schittering van een nat wegdek en van andere auto’s. Let wel op schermen in de auto, zie hieronder.
• Sport buiten: fietsen, hardlopen of golf in de volle zon. Bij golf zetten sommige mensen de bril af op de green, omdat je het gras dan soms beter leest zonder filter.

Wanneer is polarisatie minder handig?

Polarisatie heeft ook nadelen. Het is goed om die te kennen voordat je kiest.

• Schermen lezen: veel lcd-schermen, zoals je telefoon, een navigatiesysteem, het dashboard, een pinautomaat of een smartwatch, gebruiken zelf ook een polarisatiefilter. Door een gepolariseerde zonnebril kan zo’n scherm donker worden of lastig te lezen zijn, vooral als je je hoofd kantelt.
• IJzel en ijs: polarisatie haalt de glans weg, en juist die glans laat zien waar het glad is. Bij autorijden in de winter of skiën op harde, ijzige pistes zie je gladde plekken daardoor minder goed.
• In het donker: een getint of gepolariseerd glas laat minder licht door. ’s Avonds en ’s nachts maakt dat zien juist moeilijker. Rijd in het donker dus niet met een zonnebril.

Is een gepolariseerde zonnebril ook een UV-bril?

Nee, niet vanzelf. Polarisatie en UV-bescherming zijn twee aparte dingen. Polarisatie haalt schittering weg, een UV-filter houdt ultraviolette straling tegen. Een zonnebril kan gepolariseerd zijn zonder goede UV-bescherming, en een zonnebril met goede UV-bescherming hoeft niet gepolariseerd te zijn. Controleer dus altijd allebei.

Het Oogfonds adviseert een zonnebril met de aanduiding 100% UV of UV400. Die vind je op een sticker op het glas, aan de binnenkant van de poot of in de productinformatie. Ook belangrijk: hoe donker een glas is, zegt niets over de UV-bescherming. Een heel donker glas zonder goed UV-filter houdt wel veel zichtbaar licht tegen, maar niet per se de UV-straling. Meer hierover lees je in ons artikel over welke zonnebril je ogen beschermt tegen UV-straling.

Wat betekent UV400 en CE op een zonnebril?

• UV400: het glas houdt UV-straling tegen tot een golflengte van 400 nanometer. Dat is hetzelfde als 100% UV-bescherming.
• CE: het CE-teken op de binnenkant van de poot laat zien dat de bril aan de Europese eisen voldoet.
• Categorie 0 tot 4: dit getal gaat over hoe donker het glas is, dus hoeveel zichtbaar licht het tegenhoudt. Hoe hoger, hoe donkerder. Volgens het Oogfonds is categorie 3 meestal geschikt bij zonnig weer. Categorie 4 is voor extreem fel licht, zoals hoog in de bergen, en mag je niet gebruiken tijdens het autorijden.

Zie je op een poot bijvoorbeeld “CE cat. 3 UV400”, dan is het glas vrij donker, voldoet de bril aan de Europese eisen en houdt hij UV-straling tegen. Of de bril gepolariseerd is, staat daar los van. Dat staat vaak apart vermeld, bijvoorbeeld met “polarized” of een P op het glas of de poot.

Hoe herken je gepolariseerde glazen?

Twijfel je of een zonnebril gepolariseerd is? Er zijn twee eenvoudige manieren om het te controleren.

1. Kijk door de bril naar een lcd-scherm, zoals je telefoon of een laptop. Draai de bril langzaam een kwartslag. Wordt het scherm bij een bepaalde stand donker, dan is het glas gepolariseerd.
2. Houd twee gepolariseerde brillen voor elkaar en draai er één een kwartslag. Worden de glazen samen bijna zwart, dan zijn ze allebei gepolariseerd.

Een verkoper kan het ook laten zien met een testkaartje. Let op: deze proef zegt niets over UV-bescherming. Die kun je thuis niet zelf meten.

Waar let je op bij het kiezen van een gepolariseerde zonnebril?

Er bestaat niet één beste gepolariseerde zonnebril. Welke goed is, hangt af van waarvoor je hem gebruikt en hoe hij zit. Deze punten helpen bij het kiezen:

• UV400 of 100% UV: dit is het belangrijkste. Staat het er niet op, dan weet je het niet.
• Categorie: voor zon in Nederland en op vakantie is categorie 3 meestal genoeg. Categorie 4 alleen voor hoog in de bergen of op een gletsjer, en nooit achter het stuur.
• Pasvorm: het Oogfonds wijst erop dat glazen en montuur groot genoeg moeten zijn en goed moeten zitten, zodat er weinig licht langs de zijkanten, boven en onder binnenkomt. Een wat groter of gebogen montuur helpt daarbij.
• Glaskleur: grijs verandert kleuren het minst, bruin geeft meer contrast. Meer hierover in onze uitleg over welke kleur zonnebrilglazen bij je past.
• Prijs: goede bescherming hoeft niet duur te zijn, zegt ook het Oogfonds. Ook een goedkope gepolariseerde zonnebril kan prima zijn, zolang UV400 en CE erop staan en hij goed zit. Lees ook of een dure zonnebril beter beschermt dan een goedkope.

Gepolariseerde zonnebril voor dames en heren

Polarisatie werkt voor iedereen hetzelfde. Het verschil tussen een gepolariseerde zonnebril voor dames of heren zit alleen in het montuur: de vorm, de maat en de kleur. Zoek je een model dat bij je gezicht past, kijk dan bij zonnebrillen voor dames of zonnebrillen voor heren.

Gepolariseerde glazen op sterkte

Draag je een bril op sterkte, dan kun je vaak ook gepolariseerde brillenglazen op sterkte laten maken. Een andere mogelijkheid is een overzetbril over je gewone bril. Lees meer over een zonnebril op sterkte en over een overzetzonnebril. Vraag bij de opticien na welke glazen en kleuren er in jouw sterkte mogelijk zijn.

Heb je last van je ogen in fel licht, of merk je dat je ineens slechter ziet? Dan is een zonnebril geen oplossing voor de oorzaak. Ga dan naar de huisarts, opticien of optometrist. Op Thuisarts.nl lees je wanneer je contact opneemt.