Welke sterkte leesbril heb je nodig? Zo kies je van +0,5 tot +4

Een leesbril koop je in een sterkte zoals +1, +1,5, +2 of +3. Maar welke heb jij nodig? Dat hangt af van je ogen én van de afstand waarop je leest. De zekerste weg is een oogmeting, maar met een paar vuistregels kun je ook zelf een goede keuze maken. Wil je weten welk soort leesbril bij je past en waar je hem koopt, lees dan leesbril kopen. Meer over glazen lees je in onze gids glazen en oogmeting.

Wat betekent de sterkte op een leesbril?

Het getal op een leesbril is de sterkte van het glas in dioptrie. Een leesbril heeft altijd een plussterkte: het glas is in het midden iets dikker en helpt je oog om dichtbij scherp te stellen. Hoe hoger het getal, hoe sterker het glas.

In winkels en webwinkels zie je de sterktes op verschillende manieren geschreven. Een leesbril 1,5, een leesbril 1.5, een leesbril +1,50 en een leesbril 1 5 zijn allemaal hetzelfde. Hetzelfde geldt voor leesbril 2 en leesbril +2,00, of leesbril 4 en leesbril 4.0. De sterktes lopen in kleine stappen op, vaak van een kwart of een halve dioptrie.

Een belangrijk punt: hoe sterker de leesbril, hoe dichterbij het punt ligt waar je scherp ziet. Met een sterke leesbril moet je je boek of telefoon dus dichter bij je gezicht houden. Daarom is sterker niet beter. Te sterk dwingt je om te dichtbij te lezen, en dat is net zo vermoeiend als een te zwakke bril.

Waarom heb je steeds een sterkere leesbril nodig?

De lens in je oog wordt met de jaren minder soepel. Daardoor kan je oog minder goed scherpstellen op korte afstand. Dit heet ouderdomsverziendheid of presbyopie. Het Oogfonds schrijft dat de klachten vaak rond het veertigste levensjaar beginnen en daarna geleidelijk toenemen. De American Academy of Ophthalmology noemt ook de periode kort na je veertigste.

Omdat het geleidelijk gaat, merk je na een tijd dat je leesbril minder goed werkt en je weer verder weg gaat lezen. Dan is het tijd voor een sterkere. Hoe snel dat gaat, verschilt per persoon. Tabellen die per leeftijd een vaste sterkte noemen, zijn daarom hooguit een grove schatting. Ben je van nature bijziend of verziend, dan klopt zo’n schatting helemaal niet.

Hoe kies je zelf de juiste sterkte?

1. Neem mee wat je echt leest. Een boek, je telefoon, een krant of de verpakking waar je de kleine letters niet van kunt lezen.
2. Houd het op je normale afstand. Voor de meeste mensen is dat ongeveer een onderarm lengte. Houd je leesstof niet dichterbij om de bril te laten werken.
3. Begin laag. Probeer eerst een lage sterkte, zoals +1, en ga stap voor stap omhoog.
4. Stop bij de eerste sterkte die scherp en ontspannen voelt. Dat is meestal de goede. Een stap hoger voelt in de winkel soms scherper, maar wordt na een tijdje vermoeiend.
5. Lees een paar minuten. Trek in je ogen, hoofdpijn of een gevoel dat de letters trekken? Dan klopt de sterkte niet, of past de bril niet bij je ogen.
6. Test beide ogen apart. Doe om de beurt een hand voor één oog. Is het ene oog duidelijk scherper dan het andere, dan is een kant-en-klare leesbril niet ideaal.

Wat merk je bij een te sterke of te zwakke leesbril?

Een tabel met sterkte per leeftijd geven we bewust niet: daar bestaat geen betrouwbare, algemene regel voor. Wat wel helpt, is letten op wat je merkt tijdens het lezen.

Meer over astigmatisme lees je bij astigmatisme.

Wat is het verschil tussen leesbril 1, 2, 3 en 4?

Globaal kun je de sterktes zo zien:

• Lage sterktes (+0,5 tot ongeveer +1,5): voor wie net merkt dat kleine letters lastig worden, of voor een scherm op armlengte. Een leesbril 0,5 of 0,75 is een lichte ondersteuning.
• Middelste sterktes (ongeveer +1,75 tot +2,5): voor wie al een tijd een leesbril draagt en dichtbij duidelijk minder goed ziet.
• Hogere sterktes (+2,75 en hoger, zoals leesbril 3, 3,5 of 4): het scherpe punt ligt hier dichterbij. Je leest dus op kortere afstand. Heb je zo’n sterkte nodig zonder dat je ooit bent gemeten, dan is een oogmeting extra verstandig. Het kan zijn dat je ook voor de verte een correctie nodig hebt.

Gebruik je een leesbril al jaren in dezelfde sterkte en werkt hij nog prima? Dan hoef je niet te wisselen. Het gaat om wat jij merkt, niet om een getal dat bij je leeftijd zou horen.

Deze indeling is een hulpmiddel, geen advies voor jouw ogen. Leesbril 2.0 heren of leesbril 1 dames bestaat trouwens niet als aparte sterkte: de sterkte is voor iedereen hetzelfde, alleen het montuur verschilt.

Leesbril op sterkte of kant-en-klaar?

Een kant-en-klare leesbril heeft links en rechts dezelfde sterkte, geen cilinder en een standaard afstand tussen de glazen. Een leesbril op sterkte wordt per oog gemaakt, met je eigen pupilafstand. De American Academy of Ophthalmology schrijft dat je leesbrillen zonder recept kunt kopen, maar dat de sterkte die je nodig hebt bij een oogonderzoek bepaald zou moeten worden.

Laat in elk geval je ogen meten als:

• je ogen duidelijk van elkaar verschillen;
• je ook in de verte minder scherp ziet;
• geen enkele sterkte in het rek prettig voelt;
• je hoofdpijn of vermoeide ogen houdt, ook met een leesbril;
• je een sterkte van +3 of hoger denkt nodig te hebben en nog nooit gemeten bent.

Hoe een meting gaat, lees je in hoe werkt een oogmeting. Veel opticiens meten gratis of voor een klein bedrag, zie gratis oogmeting. Een online test geeft minder zekerheid, lees daarover online oogtest.

Welke sterkte voor een leesbril op de computer?

Je scherm staat verder weg dan een boek. Voor een scherm heb je daarom meestal een lagere sterkte nodig dan voor lezen. Veel mensen die een leesbril +2 gebruiken voor een boek, zien hun scherm prettiger met een zwakkere bril. Probeer het uit op je eigen werkplek, of laat de opticien een sterkte bepalen voor je schermafstand. Lees meer over de beeldschermbril.

Lees je vooral buiten in de zon? Dan is een leeszonnebril handig. Heb je naast een leessterkte ook een sterkte voor de verte nodig, dan zijn multifocale brillenglazen een optie.

Over Brillen is een onafhankelijke informatiesite. We verkopen geen brillen en zijn geen artsen. Twijfel je over je ogen, laat ze dan meten bij een opticien of optometrist.